Inspiratie

Wat is omgevingsmanagement?

Een aannemer kan niet zomaar een weg afzetten, het asfalt openbreken en een nieuwe weg aanleggen. Daar gaan belangrijke stappen aan vooraf. Welke vergunningen heeft hij bijvoorbeeld nodig om dit werk uit te voeren? Weet de busmaatschappij al van dit werk af? Welke omleidingsroutes zijn er nodig? Hoe houdt hij omliggende bedrijven en omwonenden geïnformeerd en tevreden? Al deze vragen vallen onder omgevingsmanagement. Omgevingsmanagement is te definiëren als: ‘alle benodigde werkzaamheden rondom conditionering, stakeholdermanagement en bouwcommunicatie’. Omgevingsmanagement omvat alle niet-technische activiteiten, benodigd bij het bouwproject.

Waarom is omgevingsmanagement belangrijk?

Omgevingsmanagement is net zo belangrijk als dat er straatstenen op de straat liggen. Zonder goed omgevingsmanagement kan er nooit een goede uitvoering plaatsvinden. Omgevingsmanagement is een integraal projectonderdeel. Omgevingsmanagement is goed uitgevoerd als alle conditioneringswerkzaamheden zijn voltooid, alle stakeholders ruim voor uitvoering over de juiste informatie beschikken en de klachtenprocedure hen duidelijk is.

Dat heeft de volgende redenen:

  • Vergunningen. Van een omgevingsvergunning tot een ontheffing voor bouwverkeer. Het aanvragen en regelen van vergunningen valt onder omgevingsmanagement. De doorlooptijden van vergunningaanvragen verschillen, ook kunnen er uit een vergunningsaanvraag aanvullende voorwaarden voor de uitvoering komen. Daarom is dit een belangrijk onderdeel van goed omgevingsmanagement. De negatieve gevolgen voor werken zonder vergunning zijn gigantisch.
  • Draagvlak. Stakeholders hebben meer macht en invloed dan men op het eerste gezicht denkt. Bewonerscollectieven zoals een wijkraad oefenen invloed uit op opdrachtgevers. Voor een opdrachtgever is de onderlinge relatie met bewoners van groot belang en van daaruit is het logisch dat hier zorgvuldig mee om wordt gegaan. Het lokale draagvlak voor een project valt of staat bij goed omgevingsmanagement.
  • Imago. Goed omgevingsmanagement betekent een positieve uitstraling van het project binnen de omgeving. Berichtgeving rondom het project heeft hier invloed op: als het project positief in gesprekken, krantenberichten of WhatsApp Buurtgroepen voorkomt, draagt dit bij aan het imago van het project. Het imago van de opdrachtgever en opdrachtnemer zijn hier inherent aan verbonden. Een blije omgeving zorgt voor een blije opdrachtgever, wat betekent dat de aannemer goed werk levert.
Waaruit bestaat omgevingsmanagement?

Omgevingsmanagement is opgebouwd vanuit een omgevingsmanager als centraal aansturingspunt bij dit thema. De omgevingsmanager houdt zich bezig met de thema’s:

  • Samenwerking bouwteam of projectteam. Omgevingsmanagement is onderdeel van de werkzaamheden van het projectteam. De omgevingsmanager fungeert als schakel tussen uitvoering en omgeving en zoekt daarin actief de samenwerking met het projectteam op. Om juist tussen alle belangen in te handelen, moet de omgevingsmanager precies weten wat er in zowel uitvoering als omgeving speelt. De samenwerking met het projectteam is de manier om dit te bereiken.
  • Conditioneringswerkzaamheden. Conditioneringswerkzaamheden zijn de werkzaamheden waaronder alle randvoorwaarden voor de uitvoering vallen. Denk aan het aanvragen van vergunningen, maar ook werkzaamheden rondom ecologie, archeologie, NGE’s (Niet Gesprongen Explosieven), kabels en leidingen, de bodem en water. De omgevingsmanager stuurt specialisten bij deze thema’s aan en is volledig op de hoogte van de regelgeving rondom deze conditioneringen.
  • Stakeholdersanalyse. Onder omgevingsmanagement valt alles wat met stakeholders te maken heeft. Stakeholders kunnen alle soorten groepen zijn, van verkeersdeelnemers tot de bakker op de hoek. Dit verschilt per bouwproject. Zonder kennis van welke stakeholders zich met welk belang in de omgeving bevinden, geen geslaagd omgevingsmanagement. Dus doet de omgevingsmanager, vaak in de werkvoorbereiding, een stakeholdersanalyse. Dit is een uiteenzetting van de alle stakeholdersgroepen met hun belangen, zorgen of bijzonderheden. Informatie wordt verzameld aan de hand van een locatiebezoek, in combinatie met deskresearch. Een stakeholdersanalyse bevat soms ook al een wijze van communiceren met deze stakeholdersgroep.
  • Bouwcommunicatie. Naast het in kaart brengen van de stakeholders hoort bouwcommunicatie bij omgevingsmanagement. Bouwcommunicatie houdt in: het op de juiste manier op de hoogte houden van alle bij dit project betrokken partijen. Waar een vergunningverlenende instantie een officieel rapport verwacht, hebben omwonenden meer baat bij een informelere nieuwsbrief. De verantwoordelijkheid voor de bouwcommunicatie ligt bij de omgevingsmanager. Vormen om de bouwcommunicatie uit te voeren zijn nieuwsbrieven per post of e-mail, keukentafelgesprekken, inloopmomenten, kijkdagen of de Omiom-app!